logo czasopisma

Articles

Vol. 63 No. 4 (2026): Law&Social Bonds

Depriving a Party to the Proceedings of the Capacity to Sue as a Form of “Exclusion” of the Consumer

DOI:
https://doi.org/10.36128/6dtf1b06
Submitted
30 March 2026
Published
5 August 2026 — Updated on 24 September 2026

Abstract

The right of an action and the capacity to sue are the foundations (not the only ones) of the right to a court, and are extremely important elements of it. They enable a party or a participant in the civil procedure to act personally before the court. However, the capacity to sue is not absolute, as it can be excluded for factual or legal reasons. Therefore, someone is not authorized to personally appear in court as a party to the proceedings. In this context, the duty of obligatory assistance of an advocate is particularly important, i.e. the duty to appoint a professional legal representative when the law so requires. The paper aims to answer the question whether, in the case of a consumer who is the weaker party to a legal relationship with an entrepreneur (arising primarily from a contract), the deprivation of the capacity to sue can be a form of their exclusion from the process, making it impossible or at least significantly hindering the enforcement of rights before a court.

References

  1. Amrani Mekki Soraya, „L'accès aux cours suprêmes – rapport français" Studia Iuridica, nr 81 (2019): 172-190.
  2. Asłanowicz Marcin, Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz. Warszawa: C.H. Beck, 2019.
  3. Błaszczak Łukasz, Elwira Marszałkowska-Krześ, „Przymioty procesowe stron i uczestników postępowania nieprocesowego niezbędne do dochodzenia ochrony prawnej na drodze sądowej. Wybrane zagadnienia" Studia Prawno-Ekonomiczne, t. 95 (2015): 11-29.
  4. Bodio Joanna, „Przymus adwokacko-radcowski – uwagi o stanie obecnym i perspektywach zmian" Radca Prawny. Zeszyty Naukowe, nr 1 (2015): 68-89.
  5. Bodio Joanna, Status dziecka jako uczestnika postępowania nieprocesowego. Warszawa: Wolters Kluwer, 2019.
  6. Bodio Joanna, „Zdolność procesowa a zdolność postulacyjna. Glosa do uchwały SN z dnia 26 lutego 2015 r., III CZP 102/14" Orzecznictwo Sądów Polskich, nr 11 (2019): 39-49.
  7. Cichorska Monika, Pełnomocnictwo w prawie procesowym cywilnym. Warszawa: C.H. Beck, 2024.
  8. Dalka Sławomir, Sądowe postępowanie cywilne. Założenia ogólne i proces cywilny. Gdańsk: Uniwersytet Gdański, 1984.
  9. Dziurda Marcin, „Postępowanie w sprawach własności intelektualnej z perspektywy systemowej" Przegląd Sądowy, nr 10 (2020): 5-23.
  10. Gołaszewska Agnieszka, „Obowiązkowe zastępstwo procesowe w sprawach własności intelektualnej – uwagi na tle art. 872 kodeksu postępowania cywilnego" Palestra, nr 12 (2022): 21-34.
  11. Gołąb Stanisław, „Strona procesowa w kodeksie postępowania cywilnego" Czasopismo Prawnicze i Ekonomiczne, nr 16 (1939): 1-17.
  12. Grzegorczyk Paweł, „O przymusie adwokacko-radcowskim w postępowaniu grupowym i konsekwencjach jego niezachowania" Monitor Prawniczy, nr 11 (2012): 605-607.
  13. Gudowski Jacek, Pełnomocnictwo procesowe w postępowaniu cywilnym. Warszawa: Wolters Kluwer, 2024.
  14. Jarocha Andrzej, „Potrzeba nowego kształtu przymusu adwokacko-radcowskiego w KPC – bariery i wyzwania" Monitor Prawniczy, nr 4 (2025): 210-217.
  15. Kodeks cywilny. Komentarz, red. Edward Gniewek, Piotr Machnikowski, wyd. 12. Warszawa: C.H. Beck, 2025.
  16. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, t. I, Postępowanie rozpoznawcze. Artykuły 1-124, wyd. 6, red. Tadeusz Ereciński. Warszawa: Wolters Kluwer, 2023.
  17. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, t. I, Art. 1–458¹⁶, wyd. 2, red. Tomasz Szanciło. Warszawa: C. H. Beck, 2023.
  18. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, red. Elwira Marszałkowska-Krześ, Izabella Gil. wyd. 37. Legalis 2025.
  19. Misztal Piotr, Przymus adwokacko-radcowski w polskim procesie karnym. Warszawa: Wolters Kluwer, 2020.
  20. Misztal-Konecka Joanna, „O udziale w postępowaniu cywilnym osób, które doznają przeszkód faktycznych w osobistym dokonywaniu czynności procesowych" Przegląd Sądowy, nr 11–12 (2017): 123-139.
  21. Olaś Andrzej, „Kilka uwag o przymusie adwokacko-radcowsko-rzecznikowskim w postępowaniu w sprawach własności intelektualnej" Monitor Prawniczy, nr 20 (2021): 1065-1073.
  22. Postępowanie cywilne w sprawach własności intelektualnej. Komentarz dla pełnomocników procesowych i sędziów, red. Bartosz Karolczyk. Warszawa: Wolters Kluwer, 2021.
  23. Prawo przedsiębiorców. Komentarz, red. Aldona Pietrzak. Warszawa: Wolters Kluwer, 2019.
  24. Rawczyński Paweł, Zdolność procesowa w sądowym postępowaniu rozpoznawczym w sprawach cywilnych. Warszawa: C.H. Beck, 2018.
  25. Rejdak Monika, Paweł Pietkiewicz, Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz. Warszawa: LexisNexis, 2011.
  26. Sawczuk Mieczysław, Zdolność procesowa w postępowaniu cywilnym. Warszawa: Wydawnictwo Prawnicze, 1963.
  27. Sieradzka Małgorzata, Dochodzenie roszczeń w postępowaniu grupowym. Komentarz, wyd. 4. Warszawa: Wolters Kluwer, 2025.
  28. Sieradzka Małgorzata, „Przymus adwokacko-radcowski przy dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym – glosa – III CZP 28/11" Monitor Prawniczy, nr 7 (2014): 377-380.
  29. Sikorski Aleksander, „Przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu grupowym" Palestra, nr 3 (2017): 69-74.
  30. Struś-Wołos Monika, Procedura cywilna. Nie tylko dla studentów. Warszawa: Wolters Kluwer, 2023.
  31. Stürner Michael, „Access to the Federal Court of Justice in Germany" Studia Iuridica, nr 81 (2019): 194-213.
  32. System Prawa Procesowego Cywilnego, t. IV, cz. III, Postępowanie nieprocesowe. Postępowania z zakresu prawa spadkowego i pozostałe postępowania kodeksowe, red. Piotr Rylski, Marcin Walasik. Warszawa: Wolters Kluwer, 2024.
  33. Szanciło Tomasz, „Przedsiębiorca w prawie polskim" Przegląd Prawa Handlowego, nr 3 (2002): 4-12.
  34. Szanciło Tomasz, „Zażalenie do Sądu Najwyższego – uwagi de lege lata i de lege ferenda" Europejski Przegląd Prawa i Stosunków Międzynarodowych, nr 4 (2023): 132-148.
  35. Trzepiński Marek, „Odrzucenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia glosa III CZ 49/05" Monitor Prawniczy, nr 24 (2006): 1342-1344.
  36. Węgrzynowski Łukasz, „Konsument w rozumieniu rozporządzenia nr 1215/2012 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych" Europejski Przegląd Prawa i Stosunków Międzynarodowych, nr 23 (2022): 152-170.
  37. Węgrzynowski Łukasz, „Pełnomocnictwo procesowe do złożenia skargi kasacyjnej a stosunek pracy pełnomocnika" Europejski Przegląd Prawa i Stosunków Międzynarodowych, nr 4 (2023): 117-131.
  38. Wiśniewski Tadeusz, Przebieg procesu cywilnego. Warszawa: Wolters Kluwer, 2013.
  39. Zieliński Andrzej, „Zdolność do dokonywania czynności procesowych przez osobę poddaną opiece" Palestra, nr 67 (1982): 15-25.

Downloads

Download data is not yet available.

Most read articles by the same author(s)