logo czasopisma

Artykuły

Tom 63 Nr 4 (2026): Prawo i Więź

Tajemnica obrończa w systemie Unii Europejskiej

DOI:
https://doi.org/10.36128/1cr19837
Przesłane
2 maja 2026
Opublikowane
24 września 2026

Abstrakt

This study examines the first judgment of the Court of Justice concerning the confidentiality of communications between lawyer and client (i.e. "legal privilege", "LP"), delivered in AM & S Europe v Commission, Case 155/79, on 18 May 1982, which is among the most frequently cited in Luxembourg case-law. The findings are related to subsequent Luxembourg case-law and to Polish case-law, as well as to the protection laid down in Article 4 of Directive 2013/48/EU and in domestic provisions establishing defence counsel's professional secrecy. This analysis yields the following gradation: – as a rule, full protection of the confidentiality of the relationship between an independent lawyer and the client in the case-law of the Court of Justice, influenced by the case-law of the European Court of Human Rights, and in Polish constitutional jurisprudence and the case-law of the Polish Supreme Court, subject to two Code provisions that depart even from the State's duty of abstention, a departure endorsed by the Constitutional Tribunal within a defined scope; – narrower protection in Polish law on a literal interpretation; – a marginalisation by the Court of Justice of Article 4 of Directive 2013/48/EU, which, on a literal construction, establishes only a duty of abstention; – finally, the case-law of the Polish ordinary courts is the least predictable.

Bibliografia

  1. Christoforou, Theofanis. „Protection of Legal Privilege in EEC Competition Law: The Imperfections of a Case." Fordham International Law Journal 9, nr 1 (1985): 1–62.
  2. Czeszejko, Zdzisław, i Zdzisław Krzemiński. Odpowiedzialność dyscyplinarna adwokatów. Warszawa: Wydawnictwo Prawnicze, 1971.
  3. Dethloff-Wieland, Linus. „Legal Professional Privilege – In-House Counsel in the European Union." Zeitschrift für Europäisches Privatrecht, nr 1 (2020).
  4. Di Federico, Giacomo. „Case C-550/07 P, Akzo Nobel Chemicals Ltd and Akcros Chemicals Ltd v. European Commission, Judgment of the European Court of Justice (Grand Chamber) of 14 September 2010." Common Market Law Review 48, nr 2 (2011): 581–602.
  5. Gontarski, Waldemar. Granice legalności prowokacji policyjnej. Glosa aprobująca do wyroku ETPC z dnia 5 lutego 2008 r. (Wielka Izba), nr skargi 74420/01. LEX/el., 2016.
  6. Gontarski, Waldemar. „Skuteczność prawa Unii Europejskiej. Zarys teorii." W: Skuteczność prawa europejskiego. Zarys teorii i praktyki, red. Genowefa Grabowska. Warszawa: Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji, 2015.
  7. Grabowska-Moroz, Barbara. „Unijna dyrektywa o prawie dostępu do obrońcy – zadanie dla ustawodawcy, wyzwanie dla sądów." Przegląd Sądowy, nr 3 (2019): 45–59.
  8. Gulińska, Anna, i Paweł Fortuna. „Zasada legal professional privilege w postępowaniu przed Prezesem UOKiK." internetowy Kwartalnik Antymonopolowy i Regulacyjny, nr 4 (2024): 80–99.
  9. Hawellek, Christian. „CCBE: Empfehlungen zum Schutze der Vertraulichkeit von Mandanteninformationen bei Überwachungsaktivitäten vorgelegt." Zeitschrift für Datenschutzrecht, nr 13 (2016), nr 05203, beck-online.
  10. Lach, Arkadiusz. „Dopuszczalność dowodów uzyskanych z naruszeniem prawa w postępowaniu karnym." Państwo i Prawo, nr 10 (2014): 39–53. LEX.
  11. Lasok, K. P. E. „The Privilege against Self-Incrimination in Competition Cases." European Competition Law Review 11, nr 2 (1990): 90–91.
  12. Lenaerts, Koen, i José A. Gutiérrez-Fons. Metody wykładni Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, red. nauk. i tłum. Alicja Sikora-Kalėda. Warszawa: C.H. Beck, 2024.
  13. Nowicki, Marek Antoni. Wokół Konwencji Europejskiej. Komentarz do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Wyd. 9. 2025. LEX/el.
  14. Parchimowicz-Gontarska, Iwona. Prawo do wystąpienia z Unii Europejskiej na przykładzie Brexitu. Zagadnienia prawnoustrojowe. Olsztyn: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, 2019 (niepublikowana rozprawa doktorska).
  15. Seitz, Claudia. „Unternehmensjuristen und das Anwaltsprivileg im europäischen Wettbewerbsverfahren – Wandel in der europäischen Rechtsprechung?" Europäische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht, nr 8 (2004): 231–235.
  16. Skorupka, Jerzy. „Eliminowanie z procesu karnego dowodu zebranego w sposób sprzeczny z ustawą." Państwo i Prawo, nr 3 (2011): 80–85.
  17. Sychta, Katarzyna. Komentarz do art. 178. W: Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. Jarosław Zagrodnik. Warszawa: Wolters Kluwer, 2024. LEX.
  18. Świecki, Dariusz, red. Postępowanie karne. Wyd. 2. Warszawa: Wolters Kluwer, 2023.
  19. Van Gerven, Dirk. „Professional Secrecy in Europe." W: Professional Secrecy of Lawyers in Europe, red. Dirk Van Gerven. Cambridge: Cambridge University Press, 2013.
  20. Vesterdorf, Bo. „Legal Professional Privilege and the Privilege Against Self-Incrimination in EC Law: Recent Developments and Current Issues." Fordham International Law Journal 28, nr 4 (2004): 1179–1215.
  21. Wąsek-Wiaderek, Małgorzata, i Sławomir Steinborn. „Pojęcia «skuteczny środek naprawczy» oraz «skuteczny środek odwoławczy» w prawie Unii Europejskiej dotyczące pozyskiwania dowodów w postępowaniu karnym." Ius Novum, nr 4 (2025): 47–64.

Downloads

Download data is not yet available.