logo czasopisma

Artykuły

Tom 63 Nr 4 (2026): Prawo i Więź

Urzeczywistnienie prawa do pokoju zobowiązaniem na przyszłość

DOI:
https://doi.org/10.36128/5kwszy02
Przesłane
13 października 2025
Opublikowane
24 września 2026

Abstrakt

This paper addresses the issue of the right to peace as a contemporary category of human rights from a reflective and axiological perspective, within the context of globalization and transnational threats. The analysis focuses on the interrelationship between the right to peace, human dignity, justice and solidarity, as well as on the distinction between "negative peace" and "positive peace." It also outlines the normative background of the right to peace through a concise discussion of selected international legal instruments and United Nations standards (soft law), treated as reference points for the human rights debate. The paper identifies key barriers to the realization of the right to peace in the twenty-first century, including armed conflicts, terrorism, forced migration, climate change, cyber threats and disinformation, and highlights the role of education and a culture of peace in shaping attitudes conducive to its implementation. In conclusion, it is demonstrated that the right to peace has a complex and binding character, as its protection constitutes a prerequisite for the effective enjoyment of other human rights.

Bibliografia

  1. Bator Andrzej, Włodzimierz Gromski, Stanisław Kaźmierczyk, Artur Kozak. „Integracja i globalizacja z perspektywy filozofii prawa", [w:] Filozofia prawa wobec globalizmu, red. Jerzy Stelmach. 9–27. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2003.
  2. Benhabib Seyla, „On the Philosophical Foundations of Cosmopolitan Norms", [w:] Law and Legal Cultures in the 21st Century, red. Tomasz Gizbert-Studnicki, Jerzy Stelmach. 61–80. Warszawa: Wolters Kluwer, 2007.
  3. Castells Manuel, Networks of Outrage and Hope: Social Movements in the Internet Age. Cambridge: Polity Press, 2012.
  4. Complak Krystian, „Godność człowieka w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej" Przegląd Sejmowy, nr 5 (2001): 39–52.
  5. „Conference on Security and Co-Operation in Europe: Final Act" International Legal Materials. 5 (1975): 1292–1325. Doi:10.1017/S0020782900042546.
  6. Dębiński Antoni, Kościół i prawo rzymskie, wyd. 2. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2008.
  7. Drzewicki Karol, „Trzecia generacja praw człowieka" Sprawy Międzynarodowe, nr 10 (1983): 81–98.
  8. Ekman Paul, Wallace V. Friesen, „Constants Across Cultures in the Face and Emotion" Journal of Personality and Social Psychology, nr 2 (1971): 124–129.
  9. Faure Edgar, Apprendre à être. Le Monde sans Frontières. Paris: UNESCO-Fayard, 1972.
  10. Friedman Thomas, Lexus i drzewo oliwne. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis, 2001.
  11. Galtung Johan, Peace by Peaceful Means: Peace and Conflict, Development and Civilization. Oslo: International Peace Research Institute, 1996.
  12. Georgi F. Richard, „Peace Through the Lens of Human Rights: Mapping Spaces of Peace in the Advocacy of Colombian Human Rights Defenders" Political Geography, 99 (2022): 102780. Doi:10.1016/j.polgeo.2022.102780.
  13. Held David, Global Covenant: The Social Democratic Alternative to the Washington Consensus. Cambridge: Polity Press, 2004.
  14. Huxley Julian, UNESCO: Its Purpose and Its Philosophy. Washington: Public Affairs Press, 1947.
  15. Jan Paweł II, „Orędzie Sprawiedliwość każdego człowieka źródłem pokoju dla wszystkich" L'Osservatore Romano, nr 1 (1998): 4–8.
  16. Jan Paweł II, „Orędzie – Jeśli pragniesz pokoju, wyjdź naprzeciw ubogim. L'Osservatore Romano, nr 1 (1993): 4–7.
  17. Jan Paweł II, „Orędzie na Światowy Dzień Pokoju" L'Osservatore Romano, nr 1 (2000): 4–9.
  18. King Alexander, Bertrand Schneider, Pierwsza rewolucja globalna. Jak przetrwać? Raport Rady Klubu Rzymskiego. Warszawa: Polskie Towarzystwo Współpracy z Klubem Rzymskim, 1992.
  19. Kristeva Julia, „Obcość kulturowa i podmiot w kryzysie. Wywiad przeprowadzony przez Suzanne Clarke i Kahleen Hulley", [w:] Podmiot w procesie, red. Janusz Jusiak, Jadwiga Mizińska. 27–48. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 1999.
  20. Levinas Emmanuel, Całość i nieskończoność. Esej o zewnętrzności. tłum. Małgorzata Kowalska. Warszawa: PWN, 2014.
  21. Lorenz Konrad, Regres człowieczeństwa. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1977.
  22. Łopatka Adam, „Prawo do życia w pokoju", [w:] Prawa człowieka. Model prawny, red. Roman Wieruszewski. 37–43. Warszawa: PWN, 1981.
  23. Mańko Rafał, „Sądowe stosowanie «Corpus Iuris Civilis» w Afryce Południowej w świetle wybranych orzeczeń" Zeszyty Prawnicze UKSW, nr 1 (2004): 149–178.
  24. Marie Jean-Bernard, Prawa człowieka, czyli okruchy życia w demokracji. Warszawa: Helsińska Fundacja Praw Człowieka, 1993.
  25. Matsumoto David, „Culture and Emotion", [w:] Handbook of Culture and Psychology, red. David Matsumoto. 171–194. Oxford: Oxford University Press, 2001.
  26. Menkes Jerzy, „Wychowanie dla pokoju versus wychowanie do wojny. Wartości uniwersalne wobec wyzwań globalnych" Horyzonty Wychowania, nr 41 (2018): 215–223.
  27. OAS (Organization of American States). American Convention on Human Rights ("Pact of San José, Costa Rica"), OAS Treaty Series nr 36; United Nations Treaty Series 1144 (1979): 123–212.
  28. OAU (Organization of African Unity), „African Charter on Human and Peoples' Rights (Banjul Charter)" International Legal Materials, nr 1 (1982): 58–68.
  29. Piechowiak Marek, Filozofia praw człowieka. Prawa człowieka w świetle ich międzynarodowej ochrony. Lublin: Wydawnictwo KUL, 1999.
  30. Rutkowska-Paszta Małgorzata, Prawa człowieka w edukacji obywatelskiej. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1998.
  31. Sadurski Wojciech, Prawa człowieka i idea godności ludzkiej w prawie konstytucyjnym. Warszawa: PWN, 1995.
  32. Sen Amartya, Development as Freedom. New York: Alfred A. Knopf, 1999.
  33. Sitek Magdalena, Prawa (potrzeby) człowieka w ponowoczesności. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck, 2016.
  34. Soniewicka Marta, Granice sprawiedliwości, sprawiedliwość ponad granicami. Warszawa: Wolters Kluwer, 2010.
  35. Sutor Bernhard, Etyka polityczna, tłum. Alojzy Marcol. Warszawa: Wydawnictwo Kontrast, 1994.
  36. Sutor Julian, Pokojowe załatwianie sporów międzynarodowych. Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk: Ossolineum, 1979.
  37. Symonides Janusz, Wychowanie dla pokoju. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1980.
  38. Turan Tuba, „The 2016 UN General Assembly Declaration on the Right to Peace: A Step towards Sustainable Positive Peace within Societies?" Human Rights Law Review, 23 (2023): 1–24. Doi:10.1093/hrlr/ngad007.
  39. Villán Durán Carlos, The Emerging Right to Peace: Its Legal Foundations. Antwerp-Cambridge-Portland: Intersentia, 2014.
  40. Westbrook David Albert, „Theorizing the Diffusion of Law in an Age of Globalization: Conceptual Difficulties, Unstable Imaginations and the Effort to Think Gracefully Nonetheless" Annals of the Faculty of Law in Belgrade – Belgrade Law Review, 3 (2008): 159–179.
  41. Wojtyła Wojciech, „Personalistyczne podstawy pokoju. Zagadnienia wstępne" Biuletyn Stowarzyszenia Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego t. XIX (2024): 291–306.

Downloads

Download data is not yet available.