logo czasopisma

Articles

Vol. 61 No. 2 (2026): Law&Social Bonds

Heroes of Diplomatic Asylum During the Hungarian Revolution in Sándor Márai’s “Diaries”

DOI:
https://doi.org/10.36128/n18ef810
Submitted
11 January 2026
Published
9 May 2026

Abstract

The aim of this article is to present asylum cases (including lesser-known ones) involving the use of diplomatic asylum that took place during the Hungarian Revolution of 1956. At the same time, the text analyzes the assessment of these cases through the prism of the observations of the leading Hungarian émigré writer and poet Sándor Márai. He is currently one of the most famous Hungarian artists in Poland (his works have been made widely available to Polish readers by the Czytelnik publishing house). Márai observed the Hungarian Revolution while living in the US at the time, and for obvious reasons, he was deeply affected by these events. He included his assessment of the heroes of this revolution (primarily Imre Nagy and Cardinal József Mindszenty) in excerpts from his “Diaries”. This assessment is quite critical, especially towards Prime Minister Nagy. Undoubtedly, Sándor Márai judges him to be a communist, has no faith in his “conversion”, does not sympathize with him, and considers the tragic twists and turns of his fate to be gangster-like reprisals by the communists. On the other hand, he perceives Cardinal Mindszenty differently, but does not believe in his intellectual or political abilities. He does not appreciate his religious attitude. However, he does appreciate his behavior, which secured him a rightful place in history.

References

  1. Ciechanowski, Jan Stanisław. “Azyl dyplomatyczny w Poselstwie Rzeczpospolitej Polskiej w czasie hiszpańskiej wojny domowej (1936–1939).” Przegląd Historyczny XCI, z. 4 (2000).
  2. Deák, András Miklós i Ádám Somorjai. The Host and His Guest – Chargé d’Affaires Garret G. Ackerson and Cardinal József Mindszenty (1957–1961). Budapest: Magyar Napló, 2022.
  3. Dębicki, Roman. “Węgry wobec wojny polsko-rosyjskiej 1920 roku.” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  4. Endlicher, Stephan Ladislaus, red. Rerum Hungaricarum Monumenta Arpadiana. Sangalli: Wyd. Scheitlin & Zollikofer, 1849.
  5. Fejtő, François. “Przyczyny rewolucji węgierskiej.” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  6. Górny, Grzegorz. Węgry. Tysiąc lat samotności. Kraków: Wydawnictwo AA, 2018.
  7. Gömöri, György. “Z dziennika naocznego świadka (Notatki z rewolucji węgierskiej 1956 roku).” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Instytut Książki: Paryż–Kraków, 2020.
  8. Grajewski, Andrzej. “Niepokorny Kardynał József Mindszenty (1892–1975).” Przystanek Historia (2020).
  9. Granville, Johanna. “Hungary, 1956: The Yugoslav Connection.” Europe-Asia Studies 50, nr 3 (1998).
  10. Kopácsi, Sándor. W imieniu klasy robotniczej. Warszawa: Wydawnictwo Przedświt (drugiego obiegu), 1988.
  11. Kopácsi, Sándor. Węgry 1956. Trzynaście dni nadziei. Warszawa: Wydawnictwo Świt (drugiego obiegu), 1980.
  12. Krawczyk, Andrzej. “Węgry 1956: pierwsza rewolucja antykomunistyczna.” Polityka, 18 października 2016.
  13. Laar, Mart. Wojna w lesie. Walka Estończyków o przetrwanie 1944–1956. Kraków: Wydawnictwo Libron, 2008.
  14. Lagzi, Gabor, red. Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  15. Lomax, Bill. Węgry 1956. Warszawa: Wydawnictwo CDN (drugiego obiegu), 1986.
  16. Ludwicki, Konrad. “Sándor Márai – antropolog, emigrant, humanista (rozważania o istocie pisarstwa Máraiego na przykładzie Dziennika).” Studia Historicoliteraria, t. VIII (2008).
  17. Márai, Sándor. I Dziennik 1943–1948. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2016.
  18. Márai, Sándor. II Dziennik 1949–1956. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2017.
  19. Márai, Sándor. IV Dziennik 1967–1976. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2019.
  20. Márai, Sándor. V Dziennik 1977–1989. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2024.
  21. Maulnier, Thierry. “To, czego nawet Koestler nie przewidział.” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  22. Morawski, Dominik. “Korespondencja z Rzymu.” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  23. Nahlik, Stanisław Edward. Narodziny nowożytnej dyplomacji. Wrocław: Ossolineum, 1971.
  24. Ousset, Jean. Marksizm i rewolucja. Warszawa: Andegavenum, 2021.
  25. Roszkowski, Wojciech. Bezbożność, terror i propaganda. Fałszywe proroctwa marksizmu. Kraków: Wydawnictwo Biały Kruk, 2024.
  26. Solak, Andrzej. Męczennicy katoliccy ostatniego stulecia. Kraków: Wydawnictwo eSPe, 2012.
  27. Tibor, Mészáros. Odyseja XX wieku. Sándor Márai – życie i dzieło. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2023.
  28. Tischler, János. “Reakcje w Polsce na wiadomość o procesie i straceniu Imre Nagya (1958).” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  29. Ulanowski, Bolesław. O prawie azylu w statutach Kazimierza Wielkiego. Kraków: Wydawnictwo Drukarnia UJ, 1886.
  30. Villa, Luigi. Paweł VI błogosławiony? Komorów: Wydawnictwo Antyk, 2010.
  31. Vincenz, Andrzej. “Notatki węgierskie.” W Węgry i my. Antologia tekstów o tematyce węgierskiej w publikacjach Instytutu Literackiego, red. Gabor Lagzi. Paryż–Kraków: Instytut Książki, 2020.
  32. Wildmann, Georg. “Der Volksaufstand 1956 in Ungarn und das Schicksal Kardinal Mindszentys.” Donauschwaben Oberösterreich, Heft 3 (2016).

Downloads

Download data is not yet available.