logo czasopisma

Articles

Vol. 56 No. 3 (2025): Prawo i Więź nr 3 (56) 2025

Special Territorial Division vs. Special Area Abstract

DOI:
https://doi.org/10.36128/PRIW.VI56.1133
Submitted
10 December 2024
Published
8 July 2025

Abstract

here is no legal definition in administrative law for the terms „special territorial division” and „special area”. These terms are also not a legal term according to the current legislation. Using the existing achievements of administrative law doctrine, in particular those relevant to the current normative reality, it is possible to develop definitions of these semantically distinct concepts. Territorial divisions, including special territorial divisions, fall within the scope of political-organisational administrative law, as special territorial divisions are created primarily to define the territorial scope of action of non-integrated state administration or other territorial organisational units of administrative entities. A special territory, on the other hand, is a legal institution of substantive administrative law, the essence of which lies primarily in the relationship of an isolated specific space to a special legal regime that limits or extends the existing general legal order.

References

  1. Boć Jan, Obywatel w sytuacjach reżimów specjalnych, w Prawo administracyjne, red. Jan Boć. Wrocław: Wydawnictwo Kolonia, 2007.
  2. Boć Jan, Obywatel wobec ingerencji współczesnej administracji. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1985.
  3. Chróścielewski Wojciech, Podziały terytorialne specjalne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1987.
  4. Dobkowski Jarosław, „Podział terytorialny państwa”, [w:] Jarosław Dobkowski, Mirosław Karpiuk, Paweł Romaniuk, Piotr Sitniewski, Prawo administracyjne. Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, 2024.
  5. Duniewska Zofia, „Zakres regulacji prawa administracyjnego materialnego – wyznaczenie pojęcia instytucji tego prawa”, [w:] System Prawa Administracyjnego, t. VII, Prawo administracyjne materialne, red. Roman Hauser, Zygmunt Niewiadomski, Andrzej Wróbel. Warszawa: C.H Beck, 2012.
  6. Filipek Józef, Prawo administracyjne. Instytucje ogólne. Część I. Kraków: Kantor Wydawniczy Zakamycze, 2003.
  7. Izdebski Hubert, Michał Kulesza, Administracja publiczna zagadnienia ogólne. Warszawa: Wydawnictwo Liber, 2000.
  8. Janku Zbigniew, „Administracyjnoprawna regulacja korzystania z rzeczy powszechnego użytku – na przykładzie dróg publicznych”, [w:] Węzłowe problemy materialnego prawa administracyjnego, cz. 2, red. Zbigniew Leoński. Poznań: Wydawnictwo Terra, 2000.
  9. Janku Zbigniew, „Prawo administracyjne a człowiek i ochrona środowiska (z rozważań nad wybranymi zagadnieniami)”, [w:] Jednostka wobec działań administracji publicznej, red. Elżbieta Ura. Rzeszów: Wydawnictwo Mitel, 2001.
  10. Jaroszyński Maurycy, „Ogólne zagadnienia organizacyjne administracji”, [w:] Polskie prawo administracyjne. Część ogólna, Maurycy Jaroszyński, Marian Zimmermann, Wacław Brzeziński. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1956.
  11. Jaworska-Dębska Barbara, „Podział terytorialny”, [w:] Prawo administracyjne. Pojęcia, instytucje, zasady w teorii i orzecznictwie, red. Małgorzata Stahl, Piotr Korzeniowski. Warszawa: Wolters Kluwer, 2024.
  12. Kulesza Michał, „Obszar specjalny jako prawny instrument ochrony i kształtowania środowiska naturalnego” Studia Iuridica, t. II (1974).
  13. Kurowska Teresa, Koncepcja obszaru specjalnego a ochrona środowiska naturalnego, [w:] Zagadnienia prawne ochrony środowiska. red. Karol Podgórski. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 1981.
  14. Lang Jacek, Podziały terytorialne. Geneza, typy, zasady tworzenia. http://biurose.sejm.gov.pl/teksty_pdf_94/i-181.pdf.
  15. Leoński Zbigniew, Materialne prawo administracyjne. Warszawa: C.H. Beck, 2009.
  16. Leoński Zbigniew, Nauka administracji. Warszawa: C.H. Beck, 2010.
  17. Leoński Zbigniew, Podział terytorialny, w System prawa administracyjnego, t. I, red.
  18. Jerzy Starościak. Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk: Zakład Narodowy im.
  19. Ossolińskich, 1977).
  20. Leoński Zbigniew, Zarys prawa administracyjnego. Warszawa: Wydawnictwa Prawnicze PWN, 2000.
  21. Majchrzak Bartosz, „Istota administracji publicznej”, [w:] Nauka administracji, red. Zbigniew Cieślak. Warszawa: Wolters Kluwer, 2017.
  22. Ofiarska Małgorzata, „Obszar specjalny”, [w:] Prawo administracyjne materialne. Wybrane zagadnienia, red. Janusz Sługocki. Bydgoszcz: Wydawnictwo KPSW, 2005.
  23. Ofiarska Małgorzata, Specjalne strefy ekonomiczne w Polsce. Zagadnienia publicznoprawne. Szczecin: Wydawnictwo Uniwersytetu Szczecińskiego, 2000.
  24. Piecha Jacek, „Podziały terytorialne państwa”, [w:] Prawo administracyjne, red. Jacek Jagielski, Marek Wierzbowski. Warszawa: Wolters Kluwer, 2022.
  25. Ruczkowski Piotr, „Podział terytorialny państwa”, [w:] Prawo administracyjne, red. Marian Zdyb i Jerzy Stelmasiak. Warszawa: Wolters Kluwer, 2020.
  26. Rybicki Zygmunt, Stanisław Piątek, Zarys prawa administracyjnego i nauki administracji. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1988.
  27. Sługocki Janusz, Prawo administracyjne. Zagadnienia ustrojowe. Warszawa: Wolters Kluwer, 2023.
  28. Sobczak Karol, „Podział terytorialny Państwa”, [w:], Jerzy Służewski, Olga Bujko, Karol Sobczak, Polskie prawo administracyjne. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 1961.
  29. Sommer Jerzy, „Obszary specjalne w ochronie środowiska”, [w:] Instytucje prawa ochrony środowiska. Geneza, rozwój, perspektywy, red. Wojciech Radecki. Warszawa: Wydawnictwo Difin 2010.
  30. Starościak Jerzy, Prawo administracyjne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1969.
  31. Stelmasiak Jerzy, „Instytucja obszaru specjalnego w materialnym prawie administracyjnym na przykładzie obszarów specjalnych o charakterze ekologicznym”, [w:] System prawa administracyjnego, t. 7, Prawo administracyjne materialne, red. Roman Hauser, Zygmunt Niewiadomski, Andrzej Wróbel. Warszawa: C.H. Beck, 2012.
  32. Stelmasiak Jerzy, „Obszar specjalny jako prawny środek gospodarowania przestrzenią w zakresie ochrony środowiska (analiza administracyjnoprawna)”, [w:] Polska lat dziewięćdziesiątych. Przemiany państwa i prawa, t. II, red. Lech Antonowicz, Henryk Groszyk, Mieczysław Sawczuk, Wiesław Skrzydło i Tadeusz Bojarski. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 1998.
  33. Stelmasiak Jerzy, „Obszary specjalne o charakterze ekologicznym w świetle poglądów doktryny i orzecznictwa sądów administracyjnych”, [w:] Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, red. Jerzy Góral, Roman Hauser, Janusz Trzciński. Warszawa: Wydawnictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, 2005.
  34. Suski Julian, „Podział administracyjny Państwa Polskiego”, [w:] Materiały Komisji dla Usprawnienia Administracji Publicznej przy Prezesie Rady Ministrów, t. I, Podział Administracyjny Państwa. Warszawa: Komisja dla Usprawnienia Administracji Publicznej przy Prezesie Rady Ministrów, 1929.
  35. Szpor Grażyna, „Podziały specjalne”, [w:] Prawo administracyjne. Część ustrojowa, red. Zygmunt Niewiadomski. Warszawa: LexisNexis, 2002.
  36. Szpor Grażyna, „Terytorialne podstawy ustroju administracji publicznej”, [w:] Prawo administracyjne, red. Zygmunt Niewiadomski. Warszawa: LexisNexis, 2005.
  37. Ura Elżbieta, Edward Ura, Prawo administracyjne. Warszawa: LexisNexis, 2009.
  38. Ura Elżbieta, Prawo administracyjne. Warszawa: Wolters Kluwer, 2024.
  39. Waligórski Michał Aleksander, „Obszary specjalne”, [w:] Węzłowe problemy materialnego prawa administracyjnego, cz. 2, red. Zbigniew Leoński. Poznań: Wydawnictwo Terra, 2000.
  40. Wasilewski Andrzej, Obszar górniczy. Zagadnienia prawne. Warszawa: Wydawnictwo Prawnicze, 1969.
  41. Zacharczuk Piotr, „Aksjologiczna podstawa regulacji prawnych normujących tworzenie i funkcjonowanie obszarów specjalnych” Forum Prawnicze, nr 1 (2017): 16-27.
  42. Zacharczuk Piotr, Obszary specjalne w polskim materialnym prawie administracyjnym. Warszawa: C.H. Beck, 2017.
  43. Zacharczuk Piotr, „Podziały województw na obwody łowieckie zachowujące ważność” Zeszyty Naukowe KUL, nr 4 (2018): 405-419.
  44. Zacharko Lidia Natalia, Strefy specjalne w prawie administracyjnym. Katowice: Wydawnictwo Górnośląskiej Wyższej Szkoły Handlowej im. Wojciecha Korfantego, 2012.
  45. Zimmermann Jan, Prawo administracyjne. Kraków: Kantor Wydawniczy Zakamycze, 2006.
  46. Zimmermann Jan, Prawo administracyjne. Warszawa: Wolters Kluwer, 2022.

Downloads

Download data is not yet available.